Luchtvaartongeval tijdens start of landing
Uit de incidenthistorie wereldwijd blijkt dat relatief veel ongevallen zich voordoen vlak na de start of vlak voor de landing. 85% van de ongevallen bij het landen of starten bij luchthavens gebeurt binnen 10 km in het verlengde van de start- of landingsbaan, waarvan het grootste gedeelte in de directe nabijheid van de luchthaven plaatsvindt. Luchthavens beschikken over een luchthavenbrandweer en hebben plannen en procedures die ook regelmatig worden beoefend. In de nabijheid van de luchthaven liggen meerdere steden waaronder Oldenzaal, Enschede en Hengelo. De directe omgeving van de luchthaven is dunbevolkt, behalve delen van Oldenzaal (onder aan- en afvliegroute).
Activiteiten
Twente Airport is een burgerluchthaven van regionale betekenis. De luchthaven kan jaarlijks circa 20.000 vliegbewegingen en 10.000 zweefvliegbewegingen verwerken. Jaarlijks kunnen er ook enkele End of Life vliegtuigen landen. Met End of Life wordt bedrijvigheid voor duurzame ontmanteling van vliegtuigen die aan het eind van hun economische levensduur zijn bedoeld. Het gaat om grote commerciële vliegtuigen van alle typen, zonder passagiers en vracht, maar met een cockpitbemanning. Over het algemeen blijft het aantal personen aan bord onder de twaalf. Enkele keren per jaar bevinden zich 50 tot 90 passagiers aan boord.
Naast chartervluchten vinden er ook regelmatig defensieoefeningen plaats waarbij het aantal personen aan boord van de luchtvaartuigen hoger dan gemiddeld is; hierbij valt te denken aan oefeningen met parachutisten. Het aantal personen aan boord blijft dan onder de twintig. Dergelijke oefeningen hebben zowel in 2023 als 2024 plaatsgevonden. In 2024 heeft defensie ook een evacuatieoefening gehouden op Twente Airport waarbij met een aantal transportvliegtuigen groepen evacuees werden opgepikt. Het is mogelijk dat defensie in de toekomst meer oefeningen gaat uitvoeren.
Tenslotte wordt er wel eens getest met drones (onbemande luchtvaartuigen) op Twente Airport. Bijvoorbeeld door de politie en de brandweer. In 2025 heeft Defensie geoefend met onder andere de X-300 Integrator.
Impact en waarschijnlijkheid
Mogelijke oorzaken voor een luchtvaartongeval zijn bijvoorbeeld menselijk falen (bijv. van piloten) en technisch falen. Daarnaast zijn er externe factoren, die niet te herleiden zijn tot menselijk handelen of technisch falen (bijvoorbeeld weersomstandigheden of vogels). Maar ook externe factoren die te herleiden zijn tot menselijk handelen zoals sabotage, vandalisme en het plegen van een aanslag kunnen een incident veroorzaken. Bij een eventueel incident is het moeilijk bereikbaar en kan er sprake zijn van een beperkte hoeveelheid bluswater.
Verbondenheid
Risicovol weer kan ten grondslag liggen aan een incident en kan de omstandigheden bemoeilijken. Een luchtvaartongeval nabij de A1 kan effecten zoals beschreven in het scenario “verkeersongeval snelweg” veroorzaken.
Voorbeeld
In 2009 vond er een luchtvaartongeval plaats bij Schiphol. Turkish Airlines-vlucht 1951 stortte kort voor de landing neer, waarna het in drie stukken brak. Bij het ongeval kwamen negen van de 135 inzittenden om het leven.